દુનિયાનો નાશ નહીં થાય ત્યાં સુધી અમર રહશે આ યોદ્ધા, જાણો કોણે આપ્યો હતો આવો શ્રાપ …….

0
154

નમસ્તે મિત્રો આજના અમારા આ લેખમાં આપ સૌનું હાર્દિક સ્વાગત છે, આજે આપણે એક હિંદુ ધર્મ નો એક ગ્રંથ મહાભારત વિશે વાત કરીશું. મહાભારત એ મુનિ વેદવ્યાસે લખેલું મહાકાવ્ય છે, એવી માન્યતા છે. જેની ગણના સ્મૃતિ ગ્રંથોમાં કરવામાં આવે છે. મહાભારત ભારતીય સંસ્કૃતિની સૌથી પ્રસિદ્ધ કથા છે. હિંદુ ધર્મના બે મહાન ગ્રંથોમાં રામાયણ અને મહાભારતનો સમાવેશ થાય છે. આ કથાના કેન્દ્રમાં કુરુવંશના બે ભાઈઓના પુત્રો – પાંચ પાંડવો અને સો કૌરવો- વચ્ચેની શત્રુતાની વાત છે. જે આગળ જતાં એક અત્યંત મોટા યુદ્ધમાં પરિણમે છે. યુદ્ધમાં વિષ્ણુનો આઠમો અવતાર કૃષ્ણ, પાંડવોના પક્ષમાં અર્જુનના સારથી બને છે, જે દરમ્યાન તે અર્જુનને ઉપદેશ આપે છે. આ ઉપદેશ મહાભારતના એક ખંડમાં રહેલો છે, જેને ભગવદ્ ગીતા (ભગવાને ગાયેલું ગીત એવી માન્યતા ) કહે છે. મહર્ષિ વેદ વ્યાસના પ્રિય શિષ્ય વૈશંપાયન દ્વારા જન્મેજયને આ કથા વિસ્તારપૂર્વક કહેવામાં આવી હતી તેથી તેનું એક નામ જય-સંહિતા તરીકે પણ પ્રસિદ્ધ છે.

આજે આપણે મહાભારત ના એક મહાન યોદ્ધા વિશે વાત કરીશું તેને દુનિયાનો નાશ ન થાય ત્યાં સુધી અમર રહેવાનો શાપ મળ્યો હતો. તે અશ્વથમાના પિતા ગુરુ દ્રોણાચાર્ય છે. એવું કહેવામાં આવે છે કે, દ્રોણાચાર્યને ભગવાન શિવની આરાધનાથી એક પુત્ર પ્રાપ્ત થયો હતો, જે માનવ સ્વરૂપમાં ભગવાન શિવ જેટલા શક્તિશાળી છે. અશ્વથમા ફક્ત 8 રુદ્રાક્ષમાંના એક જ નહીં, પણ 7 ચિરંજીવીમાંથી પણ એક છે.કુરુક્ષેત્રના સમયથી અશ્વથમા આ પૃથ્વી પર એક માત્ર જીવંત વ્યક્તિ છે. અશ્વત્થામાના માથા પર એક મણિ હતી જેના કારણે તે અન્ય માનવ કરતાં વધુ શક્તિશાળી અને બળવાન હતો. એવું કહેવામાં આવે છે કે આ રત્નથી તેને ભૂત, રાક્ષસ, ઝેરી ચેપ, સાપ, પ્રાણી વગેરેથી રક્ષણ મળ્યું હતું, જે મણી તેની પાસેથી લઈ લેવામાં આવી હતી.

એવું કહેવામાં આવે છે કે તેણે દ્રૌપદીના નિર્દોષ પુત્રોની હત્યા કરી હતી તેથી તેને શ્રાપ આપ્યો હતો કે, તે કળીયુગના અંત સુધી જીવીત રહેશે. કોઈ પણ વ્યક્તિ પ્રતિભાને બદલી શકે નહીં. જો કોઈ પોતાનું ભાગ્ય બદલવા માંગે છે, તો તેણે ભગવાન શ્રીકૃષ્ણની ઉપાસના કરવી પડશે. અશ્વત્થામાના ભાગ્યએ તેને આજીવન પીડા સાથે અમર રહેવાનો શ્રાપ આપ્યો. ભીષ્મએ પોતાનું આખું જીવન હસ્તિનાપુરના બચાવમાં સમર્પિત કર્યું જેથી તે તેમના રાજ્ય માટે યોગ્ય રાજા શોધી શકે. તેને કૃષ્ણ પર પૂરો વિશ્વાસ હતો, તે એક યોગ્ય વારસદાર પસંદ કરશે જે સત્યવતી પરિવાર માટે લાયક હશે. દુર્યોધન યુદ્ધ હારી ગયા પછી ભીષ્મને શાંતિ મળી કે હસ્તિનાપુર હવે સુરક્ષિત થઈ ગયું.

યુધિષ્ઠિરે હસ્તિનાપુરમાં શાસન કર્યું, પરંતુ અશ્વથમાના દુષ્કર્મને કારણે પાંડવ વંશનો નાશ થયો. તે પછી, ભગવાન શ્રી કૃષ્ણએ અશ્વથામાને શાપ આપ્યો, કે “તે બધા લોકોના પાપોનું ભારણ પોતાના ખભા પર લેશે અને કળિયુગના અંત સુધી તેને કોઈ પણ પ્રકારનો પ્રેમ અને દયા પ્રાપ્ત થશે નહીં”. તેમને કોઈ પણ પરિવાર અને સમાજ વિના એકલા જંગલમાં આખું જીવન વિતાવવું પડશે. ફક્ત આટલું જ નહીં, પરંતુ તેના શરીરને ઘણા અસાધ્ય રોગોના કારણે પીડાવું પણ પડશે.અશ્વત્થામાની મણી પણ લઈ લેવામાં એવી હતી જેનાથી તે ભૂત, પિસાચ, સાપ, પ્રાણીઓ વગેરેથી બચી શકતો હતો. ભગવાન શ્રી કૃષ્ણએ કહ્યું કે “આ રત્નને દૂર કર્યા પછી જે ઘા પેદા થયો છે તે કદી મટશે નહીં અને કળિયુગના અંત સુધી તેને રક્તપિત્તનો ભોગ બનવું પડશે. તેથી જ અશ્વથમા તેના મૃત્યુની શોધમાં દરરોજ ભટકતો રહે છે પરંતુ મૃત્યુ પામશે નહીં.

કળિયુગના અંતમાં, અશ્વથમા ભગવાન વિષ્ણુના 10 મા અવતાર કલ્કીને મળશે. કેટલાક લોકોને પ્રશ્નો છે કે, અશ્વત્થામાને શાપ કેમ મળ્યો? એમ કહેવામાં આવે છે કે મહાભારત દરમિયાન તેમના દ્વારા કરવામાં આવેલા દુષ્કર્મના લીધે તેને શાપ મળ્યો હતો.સ્વયં વ્યાસજી આ ગ્રંથ માટે એમ લખે છે કે, યદિહાસ્તિ તદન્યત્ર યન્નેહાસ્તિ ન તત્ ક્વચિત, એટલે કે, જે આ ગ્રંથ મહાભારતમાં છે તે જ બીજા ગ્રંથોમાં છે, જે આ મહાભારતમાં નથી તે બીજા કોઈ ગ્રંથોમાં નથી, અર્થાત આ હિંદુ ધર્મનો એક ગ્રંથ જ નથી પણ એક શબ્દકોષ છે. જો કોઈ આ ગ્રંથ વાંચી જાય તો તેને હિન્દુ ધર્મનું પૂર્ણ જ્ઞાન થઇ જાય છે. આ ગ્રંથનું મૂળ નામ ‘જય’ ગ્રંથ હતુ અને પછી તે ‘ભારત’ અને ત્યાર બાદ ‘મહાભારત’ તરીકે ઓળખાયો. આ કાવ્યગ્રંથ ભારતનો અનુપમ ધાર્મિક, પૌરાણિક, ઐતિહાસિક અને દાર્શનિક ગ્રંથ છે. તે વિશ્વનો સૌથી મોટો (૧,૦૦,૦૦૦ શ્લોકો) સાહિત્યિક ગ્રંથ છે. સાહિત્યની સૌથી અનુપમ કૃતિઓમાં તેની ગણના થાય છે.

આજે પણ તે પ્રત્યેક ભારતીય માટે એક માર્ગદર્શક કે અનુકરણીય ગ્રંથ છે. આ કૃતિ હિન્દુઓના ઇતિહાસની એક ગાથા છે. મહાભારતમાં એક લાખ શ્લોક છે જે ગ્રીક મહાકાવ્યો – ઇલિયડ અને ઓડિસીથી વીસ ગણા વધારે છે. મહાભારતમાં જ વિશ્વને માર્ગદર્શક એવી ભગવદ્ ગીતા સમાયેલી છે. મહાભારત ફક્ત ભારતીય મૂલ્યોનું સંકલન નથી પરંતુ તે હિંદુ ધર્મ અને વૈદિક પરંપરાનો સાર છે. મહાભારતની વિશાળતાનો અંદાજ તેના પ્રથમ પર્વમાં ઉલ્લેખાયેલ એક શ્લોકથી આવી શકે છે: “જે (વાત) અહીં (મહાભારતમાં) છે તે તમને સંસારમાં કોઈને કોઈ જગ્યાએ અવશ્ય મળી જશે, જે અહીં નથી તે વાત સંસારમાં બીજે ક્યાંય જોવા નહી મળે.”

મહાભારત ફક્ત રાજા-રાણી, રાજકુમાર-રાજકુમારી, મુનિઓ અને સાધુઓની વાર્તાથી વધીને અનેક ગણો વ્યાપક અને વિશાળ છે, તેના રચયિતા વેદવ્યાસનું કહેવુ છે કે મહાભારત ધર્મ, અર્થ, કામ, અને મોક્ષની કથા છે. કથાની સાર્થકતા મોક્ષ મેળવવાથી થાય છે જે સનાતન ધર્મ પ્રમાણે માનવ જીવનનું પરમ લક્ષ્ય માનવામાં આવ્યુ છે.કહેવાય છે કે આ મહાકાવ્ય, મહર્ષિ વેદવ્યાસ દ્વારા વર્ણવેલું અને શ્રી ગણેશ દ્વારા લખવામાં આવેલું છે. પ્રચલિત કથા મુજબ ગણેશે લખતા પહેલાં એવી શરત કરી કે તે લખશે પણ વચ્ચે વિશ્રામ નહી લે. જો વેદવ્યાસ વચ્ચે અટકી જશે તો ગણેશ આગળ લખવાનું બંધ કરી દેશે. તેથી વેદ વ્યાસે સામે એવી શરત રાખી કે ગણેશ જે કંઈ લખે તે સમજીને લખે, સમજ્યા વગર કશું જ લખવું નહી. આથી સમય મેળવવા વેદવ્યાસે વચ્ચે વચ્ચે ગૂઢ અર્થ વાળા શ્લોક મૂક્યા છે. આ શ્લોક સમજતાં-લખતાં ગણેશજીને સમય લાગે ત્યાં સુધીમાં તેઓ આગળના શ્લોક વિચારી લેતા.

આ મહાકાવ્યની શરૂઆત એક નાની રચના ‘જયગ્રંથ’થી થઈ છે. જો કે તેની કોઈ નિશ્ચિત તિથિ ખબર નથી, પરંતુ વૈદિક યુગમાં લગભગ ૧૪૦૦ ઇસવીસન પૂર્વનાં સમયમાં માનવામાં આવે છે. વિદ્વાનોએ તેની તિથિ નક્કી કરવા માટે તેમાં વર્ણવેલા સૂર્ય ગ્રહણ અને ચંદ્ર ગ્રહણ વિષે અભ્યાસ કર્યો અને તેને આશરે ઇ.સ.પૂર્વે ૩૦૬૭ની આસપાસ માનવામાં આવે છે, પરંતુ તેમાં મતભેદો છે.મહાભારતમાં કૌરવો તરફથી લડતો હતો તેને રામાયણના લવ અને કુશ પછીની ૫૦મી પેઢી ગણવામાં આવે છે. આ મુજબ કોઈ વિદ્વાનો મહાભારતનો સમય રામાયણ પછી ૧૦૦૦ વર્ષ પછીનો માને છે. સમય ગમે તે હોય પરંતુ આ જ મહાકાવ્યો પર વૈદિક ધર્મનો આધાર ટક્યો છે જે પાછળથી હિંદુ ધર્મનો આધુનિક આધાર બન્યો છે.

આર્યભટ્ટના મુજબ મહાભારત યુદ્ધ ૩૧૩૭ ઈ.સ.પૂર્વેમાં થયુ. કળિયુગની શરૂઆત આ યુદ્ધના પછી (કૃષ્ણના દેહત્યાગ) પછી થઈ. મોટાભાગના પૌરાણિક ગ્રંથોની જેમ આ મહાકાવ્ય પણ પહેલાની વાચિક પરંપરા દ્વારા આપણા સુધી પેઢી દર પેઢી પહોંચ્યું. પછી પ્રિન્ટીંગ પ્રેસ (છપાઈ)ના વિકાસ થયા પહેલાંં તેના ઘણા ભૌગોલિક સંસ્કરણ થઇ ગયા હતા જેમાં એવી ઘણી ઘટનાનો ઉલ્લેખ છે જે મૂળ ગ્રંથમાં નથી મળતા અથવા તો જુદા રૂપમાં જોવા મળે છે.