આ જગ્યાએ ની વસ્ત્ર થઈને કરે છે જાનૈયાઓનું સ્વાગત,જાણો આ રિવાજ પાછળનું કારણ….

0
87

નમસ્કાર મિત્રો આજના આ લેખ માં તમારું હાર્દિક સ્વાગત છે. જુલુસમાં જુદા જુદા રિવાજો છે.  કેટલીકવાર એવું બને છે કે તમે સાંભળીને આશ્ચર્યચકિત થઈ જાઓ છો.  તમે લગ્નના ઘણા રિવાજો તો સાંભળ્યા જ હશે, પરંતુ આજે અમે તમને આવા જ અનોખા રિવાજ વિશે જણાવવા જઈ રહ્યા છીએ. તમે ઘણા લોકો લગ્નમાં ફૂલો અને માળા વડે સરઘસનું સ્વાગત કરતા જોયા હશે, પરંતુ શું તમે માટી સાથે સરઘસનું સ્વાગત કરતા જોયા છે?  તે જ આપણે કહીશું.ચાલો તમને જણાવી દઈએ કે, મનપતનો આદિવાસી માંઝી સમાજ ફક્ત રાજ્યમાં જ નહીં પરંતુ દેશમાં પણ તેની અનોખી પરંપરા અને સંસ્કૃતિ માટે પ્રખ્યાત છે.  છત્તીસગઢ માં આજે પણ આ પરંપરા ચાલી રહી છે.  આ સમાજમાં કાદવમાં પલાળીને સરઘસનું સ્વાગત કરવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ રમત દ્વારા છોકરી બાજુના લોકો સરઘસની સામે બહાદુરી બતાવે છે, તે જોવાનું ખૂબ જ આકર્ષક છે.  માંઝી સમાજમાં 12 આદિવાસીઓ છે, જેની અનોખા ઘટના હંમેશા ઉત્સુકતાનો વિષય બની રહે છે. દરેક જાતિની પોતાની પરંપરા છે.

ચાલો તમને જણાવી દઈએ કે, માંસા સમાજની ભેંસ આદિજાતિ અને પોપટ આદિજાતિમાં લગ્નની પોતાની અનોખી પરંપરા છે. ભેંસના ગોત્રમાં, યુવતીની બાજુના લોકો સરઘસ આવે તે પહેલાં કાદવ વગાડવાની તૈયારી કરે છે અને સરઘસ આવે તે પછી એક બીજાને કાદવમાં પલાળે છે. આ દરમિયાન માંઝી સમાજની સાથે આસપાસના તમામ લોકો સરઘસની સામે માટી રમીને પોતાની બહાદુરી બતાવે છે. જ્યારે પણ સરઘસ મધ્યસ્થીના ઘરે પહોંચે છે ત્યારે ભીડ કાદવમાં રમવા આવે છે. શોભાયાત્રાના આગમનના એક અઠવાડિયા પહેલા, પાણી અને માટી ઉમેરીને ખેતર તૈયાર કરવામાં આવે છે. જ્યારે તે સંપૂર્ણપણે કાદવવાળું બને છે, જ્યારે સરઘસ આવે છે, માટી જોરશોરથી વગાડવામાં આવે છે.

તો મિત્રો જાણો આવી અમુક રોચક વાતો જે વાંચી ને થશે તમને આશ્ચર્ય. બૈગા સમાજમાં લગ્ન માટેના વિચિત્ર રિવાજો મોટાભાગની આદિવાસી સમાજમાં મહિલાઓને આદરણીય સ્થાન મળે છે. મોટાભાગના આદિવાસી સમુદાયોનું માનવું છે કે પુરુષોમાં પુરુષોમાં મહિલાઓ પાસે વધુ સારી નેતૃત્વ કુશળતા છે. આદિજાતિ સમાજમાં ઊંચા અને નીચા, જાતિ અને જાતિ, શ્રીમંત અને ગરીબ, પુરુષો અને સ્ત્રીઓ જેવા કોઈ તફાવત નથી. અહીં સ્ત્રી ભ્રૂણહત્યા, બાળ લગ્ન, દહેજ જેવી કોઈ ગેરરીતિ નથી. આદિવાસીઓમાં મહિલાઓને માન આપવાની પરંપરા છે અને આ પરંપરા મધ્યપ્રદેશ અને છત્તીસગઢના બૈગા આદિવાસી સમુદાય પણ અનુસરે છે.બૈગા સમાજમાં છોકરાઓ અને છોકરીઓ વચ્ચે કોઈ ભેદ પાડવામાં આવતો નથી. અહીં બંનેને સમાન લવ મેરેજની સ્વતંત્રતા છે. અહીં છોકરીઓ તેમના પોતાના જીવનસાથીની પસંદગી કરે છે.  લગ્ન પહેલા સંબંધ બાંધવા પર પણ અહીં કોઈ પ્રતિબંધ નથી, પરંતુ જ્યારે સમાજને આ વાતની ખબર પડે છે ત્યારે તેઓ જાતે જ તેમના લગ્ન કરી લે છે.

બૈગા સમાજમાં લગ્નની ઘણી પરંપરાઓ છે, પરંતુ એક પરંપરા ખૂબ જ વિશેષ છે. આ સમાજમાં જો કોઈ છોકરીએ ફરીથી લગ્ન કરવા માંગતા હોય તો તેને છૂટાછેડા માટે કોર્ટમાં જવું પડતું નથી. બીજા લગ્નની ઇચ્છા ધરાવતી એક છોકરી તેના પર ઘણું ગરમ ​​પાણી રેડતા પવિત્ર થાય છે. જે પછી તે બીજા લગ્ન માટે સંપૂર્ણ મુક્ત છે. અહીં છોકરીઓ પણ તેમની પસંદના છોકરાના ઘરે જઈને તેની સાથે લગ્ન વિશે જણાવી શકે છે. આ સમાજમાં પૂર્ણ લગ્ન અને વિધવા લગ્ન પણ સામાન્ય છે. જો બૈગા સમાજમાં બહુપત્નીત્વ રાખવાનો રિવાજ છે, તો તે છોકરી પોતાની સ્વતંત્ર ઇચ્છાથી ફરીથી લગ્ન કરી શકે છે.બૈગા સમાજની વિવિધ લગ્ન પરંપરાઓઉધારિયા લગ્ન: ઉધારિયા લગ્ન એ ધાર્મિક વિધિ છે જ્યાં બીજી લગ્ન કરવા ઇચ્છતી છોકરીને ગરમ પાણીથી પવિત્ર કરવામાં આવે છે. તે ફરીથી લગ્ન કરવાની એક રસપ્રદ પદ્ધતિ છે, જેમાં સ્ત્રી પોતાના પતિને છોડીને કોઈ બીજા સાથે લગ્ન કરવાનું નક્કી કરે છે. આ માટે, પરિણીત સ્ત્રી તેના પતિને છોડીને બીજા પુરુષના ઘરે પ્રવેશી છે.  આ પછી ગામનો પંચ ભેગા થાય છે. આ રીતે, ભાવિ ભાભી તે પ્રવેશેલી યુવતી પર ઘણું ગરમ ​​પાણી રેડશે. આનો અર્થ એ કે છોકરી શુદ્ધ થઈ ગઈ.

બીજા દિવસે પંચોને મંડા (દારૂ) આપવામાં આવે છે.  પ્રથમ પતિ બીજા પતિ પાસેથી વળતર એકત્રિત કરે છે, જેને દાવા કહે છે. દાવામાં 200 રૂપિયા રોકડ અને ઢોરનો પણ સમાવેશ છે. તે મુકદ્દ્મ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે. દાવાની પતાવટ થયા બાદ બંને પક્ષો વચ્ચે સમાધાન થાય છે.  આ પછી, ઘાસ અને કાચા દોરા પર એક-એક રૂપિયા મૂકીને, તે પંચની સામે ટાઇલ્સ તોડી નાખે છે.  તેનો અર્થ છે જૂના સંબંધોને તોડવા. આ પૈસા નશામાં છે.  નવા વેડ્સ પૂર્વ પતિ અને હાલના પતિ અને પંચોને ખવડાવે છે. જમ્યા બાદ પતિ તેના ઘરે જાય છે.પૈતુલ લગ્ન: પૈતુલ લગ્નમાં, એક કુંવારી યુવતી તેની પસંદગીના છોકરા સાથે લગ્ન કરવા માટે રાત્રી દરમિયાન શાંતિથી તેના ઘરે ઝૂકી ગઈ હતી. તે ઘરના પાછલા વરંડામાંથી પ્રવેશી છે અને છોકરા પર હળદર, ભાત છાંટતી હોય છે. હળદર અને ભાત ઉમેરવાનો અર્થ એ છે કે છોકરીએ છોકરાને ગમ્યું છે. છોકરાના પિતા ગામના અગ્રણી લોકોને બોલાવે છે અને જાણ કરે છે કે આવી છોકરી અમારા ઘરમાં પ્રવેશી છે.

આ પછી, છોકરીને ફરીથી બોલાવવામાં આવે છે અને તેની ઇચ્છા પૂછવામાં આવે છે. તેણીએ કેટલા ઝવેરાત પહેરીને આવ્યા છે તે જોવા માટે છોકરીના ઝવેરાતની તપાસ કરવામાં આવે છે, ત્યારબાદ ઘરના આંગણામાં એક મંડપ ઉભો કરવામાં આવે છે અને તે તરત જ ફૂંકી દેવામાં આવે છે.  બાદમાં તે છોકરીના ઘરે સમાચાર મોકલવામાં આવે છે કે તેની છોકરી અમારા ઘરમાં પ્રવેશી છે.સમાચાર મળ્યા બાદ યુવતીના પિતા તેના સબંધીઓ સાથે છોકરાના ઘરે પહોંચ્યા અને ત્યાં લગ્નની તારીખ નક્કી થઈ ગઈ છે. આ લગ્નમાં છોકરીના માતા-પિતા છોકરાઓ પાસેથી ત્રણ-ચારસો રૂપિયા લે છે.  જો છોકરાના પિતા ખર્ચ નહીં ભરે તો છોકરાએ ત્રણ વર્ષ સુધી તેના સાસરાના ઘરે રહેવું પડશે. જો છોકરો પૈસા આપે છે, તો લગ્ન ખૂબ ધાંધલ સાથે થાય છે.

ચોર લગ્ન: બૈગા જનજાતિમાં લવ મેરેજ સૌથી વધુ જોવા મળે છે. આ લવ મેરેજને ‘લે ભાગ લે ભાગી અથવા ચોર વિવાહ’ પણ કહેવામાં આવે છે. આમાં, છોકરા છોકરીઓ પોતાની સ્વતંત્ર ઇચ્છાથી ભાગી જાય છે. આ પછી, કોઈ મિત્રના હાથમાં, અમે સમાચાર મોકલીએ છીએ કે આ સમયે અમે આ સ્થળે મળીશું. આ સમાચાર મળ્યા પછી છોકરા અને છોકરીના માતા-પિતા સ્થળ પર પહોંચ્યા અને તેમને સમજાવ્યા અને તેમના ઘરે લાવ્યા.  આ પછી, બંનેએ સંપૂર્ણ વિધિ અનુસાર લગ્ન કર્યા છે.ઉત્વા લગ્ન: બૈગા સમાજમાં ઉત્વા લગ્ન ખૂબ વધારે છે.  આ સમારોહમાં, લગ્નનો આખો ખર્ચ છોકરાઓ સહન કરે છે. આમાં, છોકરીના પિતા, સંબંધીઓ, મિત્રો બધા છોકરાની જગ્યાએ પહોંચે છે.  સગાઈની તારીખ બંને પક્ષો દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે. આ પછી લગ્નની તારીખ નક્કી કરવામાં આવે છે અને લગ્ન તમામ ધાર્મિક વિધિઓ સાથે પૂર્ણ થાય છે.